DEFINTEL Savunma pazarı · günlük bülten

Hedef pazar Suudi Arabistan'ı kapsayan savunma anlaşması ortak üretim ve mühimmat lojistiği maddeleriyle TBMM'de

Türkiye–Suudi Arabistan–Pakistan arasındaki 16 maddelik Mekke İttifakı Anlaşması TBMM'ye sunuldu

⚠️ ALARMLAR

  • Mekke İttifakı Anlaşması'nın TBMM'ye sunulması — Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki 16 maddelik Mekke İttifakı Anlaşması'nın onay kanunu teklifi TBMM'ye sunuldu; 7. madde savunma sanayii kurumları arasında ortak üretim ve teknoloji paylaşımını, 10. madde silah ve mühimmat dahil lojistik desteği çerçeveye bağlıyor (20 Ekim). Önemi: MKE'nin kamuya açık kısa menzil hava savunma, karşı-dron, topçu ve mühimmat ürünlerinin rekabet ettiği bir hedef pazarda — Suudi Arabistan'da — ortak üretim ve mühimmat lojistiği ilk kez devletlerarası bir anlaşma metninde adlandırılmış kalem hâline geliyor; metin hiçbir somut program, ürün, adet ya da bedel içermiyor ve yürürlük üç tarafın kendi onay usullerine bağlı. İzlenecek dış son tarih: ilan edilmiş bir komisyon ya da Genel Kurul tarihi yok. [K1]

YÖNETİCİ ÖZETİ

  1. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki 16 maddelik anlaşmanın onay teklifi TBMM'ye sunuldu; 7. madde ortak üretimi, 10. madde silah ve mühimmat lojistiğini kapsıyor.
  2. Rheinmetall Expal Munitions'ın Albacete tesisi, 20 milyon € yatırımla yılda yaklaşık 1,2 milyon mermi kapasiteli 20–35 mm orta kalibre hattını devreye aldı; ürünler arasında AHEAD mühimmatı sayılıyor.
  3. Japonya, Malezya Deniz Kuvvetleri'ne 1,65 milyar ¥'lik karşı-dron sistemi vermek üzere 20 Ekim'de nota imzaladı; bu, OSA çerçevesindeki ilk karşı-dron projesi.
  4. Türkiye'nin 2027 bütçe teklifinde silah, mühimmat ve savunma teçhizatı ödeneği %229 artırıldı; toplam savunma harcaması 2,206 trilyon TL (~44,5 milyar $).
  5. ABD Ordusu, 155 mm XM1180 güdümlü hit-to-kill mermisinin üç prototipini Yuma'da atarak arayıcısını denedi; deneme serisi 2027 mali yılı sonuna kadar sürüyor.

PORTFÖYE ETKİSİ

GelişmeEtkiNe ifade ediyorİzlenecek gösterge
Hedef pazarı kapsayan devletlerarası çerçeve ortak üretim ve mühimmat lojistiğini adlandırdıFIRSATMKE'nin kamuya açık mühimmat, topçu ve karşı-dron kalemlerinin rekabet ettiği pazarda ortak üretim ve mühimmat ikmali sözleşmeye değil, henüz yalnızca çerçeveye bağlanıyor; somut program, kalem ve bedel yokDışişleri Komisyonu ve Genel Kurul takviminin ilan edilmesi; 7. maddenin adlandırılmış bir ortak üretim programına dönüşmesi; 10. maddedeki mühimmat lojistiğinin stok ya da tedarik kalemi olarak tanımlanması
AB içinde orta kalibre ve AHEAD mühimmatında yıllık 1,2 milyon mermilik yeni kapasite devreye girdiRİSKMKE'nin kamuya açık hafif ve orta kalibre mühimmat hattının rekabet ettiği segmentte bir rakibin AB içi, NATO müşterilerine dönük kapasitesi somut rakama bağlanıyor; aynı tesis 60, 81 ve 120 mm havan kalemini de kapsıyor ve bileşenler başka tesislere akıyorKapasitenin siparişe ve ihracat kalemine dönüşmesi; AHEAD mühimmatının bitmiş kalem olarak ihale edilmesi; AB menşe kurallarının bu hattı referans alması
Hedef pazarda karşı-dron ihtiyacı bütçelenmiş bir kalem olarak görünür hâle geldiFIRSATMKE'nin karşı-dron ailesi açısından Malezya tarafında talebin varlığı teyitli; ancak bu kalem hibeyle ve ihale dışı karşılanıyor ve tedarik edilen sistemin efektör içerip içermediği bilinmiyorSistemin adlandırılması ve efektör içerip içermediğinin açıklanması; MERAD ve kısa menzil / C-UAS kaleminin ulusal ihale ilanına dönüşmesi; OSA modelinin efektör ve mühimmat kalemine genişlemesi
İç tedarik ödeneğindeki sıçrama kapasiteyi iç siparişlere bağlayabilirRİSKMKE'nin kamuya açık mühimmat ve silah hatlarının hitap ettiği yurt içi talep büyürken, aynı kapasitenin ihracat teklif takvimlerine ayrılabilen payı daralabilir; teklif henüz komisyon aşamasında ve kalem kırılımı yokPlan ve Bütçe Komisyonu'nda kalem kırılımının açıklanması; mühimmat ödeneğinin mutlak tutarının yayımlanması; teklifin yasalaşma takvimi
155 mm mermide hit-to-kill güdüm resmî bir deneme serisine bağlandıRİSKMKE'nin kamuya açık topçu mühimmatı hattının rekabet ettiği segmentte rekabet eşiği güdümsüz ve kümelenmiş mühimmattan görüntü arayıcılı tek mermiye kayıyor; arayıcı aynı zamanda uzun menzilli mermiye taşınıyorGPS'siz arayıcı denemesinin sonucu; XM1230 entegrasyon takviminin tutması; mermi başına maliyetin yayımlanması
Afrika'da karşı-dron kalemi dış finansmanla tanımlı bir bütçeye bağlandıFIRSATMKE'nin karşı-dron ve KBRN dışı koruma kalemlerinin hitap ettiği segmentte 20 milyon €'luk tanımlı bir alım penceresi doğuyor; "ölümcül olmayan" nitelemesi kinetik efektör ve mühimmat kalemini dışarıda bırakabilir"Ölümcül olmayan" tanımının efektör kalemini kapsayıp kapsamadığının açıklanması; tedarik usulünün ve menşe şartının yayımlanması; tedarikçi seçiminin ilan edilmesi
Ana yüklenici namlulu karşı-dron sistemini seyir füzesi savunmasını da kapsayan bir ürün hattı olarak ilan ettiRİSKTOLGA'nın hitap ettiği namlulu + yumuşak öldürme katmanında rakip tarafta namlulu efektör artık tek bir dron sürüsü görevine değil, seyir füzesi savunmasına da bağlanıyor; ilan kurumsal açıklama düzeyinde, sözleşme ve adet yokİlanın sözleşmeye ve adlandırılmış müşteriye dönüşmesi; mühimmat, fünye ve kalibre tanımının yayımlanması; angajman başına maliyet rakamının açıklanması
Çok tedarikçili C-UAS mimarisinde arayüz uyumluluğu sahada gösterildiFIRSATEfektör ve mühimmat tedarikçisinin sisteme bütün paket olarak değil tek kalem olarak girebilmesi yönünde bir örnek daha oluşuyor; gösterim nitel, sonuç rakamı ve tedarik devamı yokArayüz uyumluluğunun şartname kriteri hâline gelmesi; testte yer alan efektör ve tedarikçilerin adlandırılması; testin bir alım kararına bağlanması

GELİŞMELER

Mekke İttifakı Anlaşması'nın TBMM'ye sunulması

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan 16 maddelik Mekke İttifakı Anlaşması'nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi TBMM'ye sunuldu; teklif önce Dışişleri Komisyonu'na sevk ediliyor, komisyon süreci tamamlandıktan sonra Genel Kurul gündemine geliyor (20 Ekim). [K1] Savunma sanayii açısından iki madde öne çıkıyor: 7. madde taraf ülkelerin savunma sanayii kurumları arasında teknoloji paylaşımı, ortak teknoloji geliştirme, ortak üretim ve kuruluşlar arası iş birliğini karşılıklı mutabakat şartıyla tanımlıyor; 10. madde barışta, savaşta ve olağanüstü hâllerde silah, mühimmat, yakıt, yedek parça ve diğer teçhizat dahil lojistik desteği kapsıyor. [K1] Metin ayrıca dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarından oluşan, yılda iki kez dönüşümlü toplanan bir Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi kuruyor; anlaşma süresiz ve yürürlükten on yıl sonra üç ay önceden yazılı bildirimle çekilme hakkı tanıyor. [K1] Sınır: aktarımda imza tarihi ve yeri, komisyon ve Genel Kurul görüşme tarihleri, somut silah sistemi, sipariş adedi, bedel ya da adlandırılmış bir ortak üretim projesi yok. [K1]

Rheinmetall Expal Munitions

İspanya'nın Albacete tesisinde "Firepower" projesi kapsamında yaklaşık 20 milyon € yatırımla yeni orta kalibre hattını devreye aldı: yaklaşık 5.700 m²'ye modernize edilip genişletilen binada 20–35 mm bandında yılda yaklaşık 1,2 milyon mermi ve 1,8 milyon kovan kapasitesi veriliyor, ürün yelpazesinde kinetik enerjili zaman fünyeli mühimmat, zırh delici mermi ve uçaksavar ile karşı-dron kullanımı için AHEAD mühimmatı sayılıyor, bileşenler piyade muharebe aracı ve uçaksavar top mühimmatı için Burgos dahil diğer Rheinmetall tesislerine gidiyor; bir yıldan kısa sürede kurulan 5.200 m²'lik yeni havan binasında yılda 40 Dual-Eimos 81 mm sistem ile 60, 81 ve 120 mm'de 650'den fazla havan üretimi planlanıyor, personel yaklaşık 210'dan 300'e çıkıyor, törene İspanya Savunma Devlet Sekreteri Amparo Valcarce, Almanya'nın Madrid Büyükelçisi Heiko Thoms, Albacete Belediye Başkanı Manuel Serrano López ve Rheinmetall AG Genel Müdürü Armin Papperger katıldı; adlandırılmış müşteri yok, aktarım yalnızca NATO ortakları ve müttefiklerden söz ediyor ve mühimmatın havada infilaklı ya da programlanabilir niteliği "zaman fünyesi" adının ötesinde teyit edilmiyor (21 Ekim). [K2]

Japonya'nın Malezya Deniz Kuvvetleri'ne OSA karşı-dron tedariki

Japonya Dışişleri Bakanı Motegi Toshimitsu ile Malezya Savunma Bakanı Mohamed Khaled bin Nordin, 20 Ekim'de Tokyo'da Malezya Deniz Kuvvetleri'ne karşı-dron sistemi sağlanmasına ilişkin 1,65 milyar ¥ değerinde notaları imzaladı; aktarım bunun Resmî Güvenlik Yardımı (OSA) hibe çerçevesindeki 2026 mali yılı projesi olduğunu ve OSA kapsamında bir karşı-dron sisteminin ilk kez verildiğini yazıyor (20 Ekim). [K3] Gerekçede Malezya Deniz Kuvvetleri'nin Japonya ve bölge için önemli deniz ulaşım hatlarını izlediği belirtiliyor ve kabiliyet artışı "gözetleme ve izleme gibi" alanlarda tanımlanıyor. [K3] Sınır: sistemin adı, üreticisi, teslim takvimi ve tespit mi efektör mü içerdiği aktarımda yok; dolar karşılığı verilmiyor. [K3] MKE'nin kamuya açık karşı-dron ürün ailesinin hedef pazarlarından biri olan Malezya'da, karşı-dron ihtiyacının ihale yerine üçüncü ülke hibesiyle karşılanan bir bölümü bulunduğunu göstermesi açısından önemli.

Türkiye 2027 bütçe teklifinde mühimmat ödeneği

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Ankara'daki tören konuşmasında 2027 bütçe teklifinde silah, mühimmat, silah sistemleri ve diğer savunma teçhizatı ödeneklerinin %229 artırıldığını söyledi (16 Ekim). [K4] Yılmaz artışın bütün kurumların toplam savunma harcamasına değil, Millî Savunma Bakanlığı'nın tedarik ödeneklerine ilişkin olduğunu belirtti; teklifte toplam savunma harcaması 2,206 trilyon TL (yaklaşık 44,5 milyar $), iç güvenlik ise ayrı olarak 25,2 milyar $ olarak veriliyor. [K4] Teklif anayasal süre içinde TBMM'ye sunuldu ve Yılmaz'ın gelir tahminleri ile program ödeneklerini Plan ve Bütçe Komisyonu'na sunması bekleniyor. [K4] Sınır: tedarik ödeneğinin mutlak tutarı ne TL ne dolar cinsinden verilmiyor, 2026 karşılaştırma tabanı ve kalem kırılımı yayımlanmıyor. [K4]

XM1180 155 mm güdümlü hit-to-kill mermi denemesi

ABD Ordusu, Yuma Deneme Sahası'nda üç XM1180 prototip 155 mm mermisini 39 kalibre namludan bir tank hedefine karşı, her atışta farklı yapılandırmayla atarak arayıcı teknolojisini denedi; deneme, XM1180 Namludan Atılan Bölge Etkili Mühimmat (C-DAEM) Zırh programının hit-to-kill konseptine ait Güdümlü Deneme Aracı serisinin ikinci bölümü (20 Ekim). [K5] Arayıcı hedef bölgesinin görüntüsünü oluşturup içinde hedefi bulmak ve bu görüntüyle mermiyi hedefe yönlendirmek üzere tasarlanıyor; denemelerde yalnızca arama yapan "açık çevrim" ile arayıcının mermiyi hedefe götürdüğü "kapalı çevrim" ayrımı yapıldı. [K5] Programda Raytheon ile Yuma Deneme Merkezi, Muharebe Mühimmat Sistemleri Proje Yöneticiliği, DEVCOM-Silahlanma Merkezi ve Harekât Değerlendirme Komutanlığı yer alıyor; sonraki adımlar arayıcının GPS'siz ortamda denenmesi ve XM1230 uzun menzilli topçu mermisine entegrasyonu, XM1230 denemeleri "önümüzdeki aylarda" Yuma'ya konuldu ve seri 2027 mali yılı sonuna kadar sürüyor. [K5] Sınır: deneme tarihi, menzil, arayıcı tipi ayrıntısı ve mermi başına maliyet açıklanmadı. [K5]

AB'nin Nijerya için EPF karşı-dron tedbiri

AB Konseyi, Nijerya Silahlı Kuvvetleri için Avrupa Barış Kolaylığı (EPF) kapsamında 20 milyon €'luk bir yardım tedbiri kabul etti; tedbir karşı-dron, karşı-EYP, gece görüş ve ferdî koruma alanlarında "ölümcül olmayan savunma kabiliyetleri" olarak tanımlanıyor (20 Ekim). [K6] Gerekçede Nijerya içinde konuşlu birliklerin güvenliğinin artırılması ile dış aktörler, silahlı gruplar ve çetelere karşılık verme kabiliyetinin güçlendirilmesi sayılıyor. [K6] Sınır: karşı-dron kaleminin tespit mi, efektör mü yoksa ikisini de mi kapsadığı belirtilmiyor; tedarikçi adlandırılmıyor, teslim ya da uygulama takvimi verilmiyor ve ilan edilmiş bir ihale yok. [K6]

Northrop Grumman

Genel Müdür Kathy Warden, üçüncü çeyrek sonuçlarının ardından yayımladığı açıklamada Raid Hunter'ı "hem kitlesel dron sürülerini hem de seyir füzelerini yenmek üzere tasarlanmış yeni bir karşı-İHA ürün hattı" olarak tanımladı; firma üç ay içinde Arizona, Florida, Maryland ve Utah'ta 1 milyon ft²'den fazla imalat ve mühendislik alanı eklediğini, mevcut alanın 30 milyon ft²'yi aştığını, sipariş birikiminin yıllık %20 artışla 110 milyar $ rekoruna çıktığını ve çeyrek satışlarının %7 artışla 11,1 milyar $ olduğunu, Savunma Sistemleri'ndeki artışta Sentinel faaliyetinin yanı sıra artan mühimmat ve füze hacminin yer aldığını bildirdi; katı yakıtlı roket motoru ya da mühimmat üretim adedi verilmedi, kalibre ve orta kalibre mühimmat hiç anılmadı, Raid Hunter için müşteri, sözleşme ve üretim takvimi açıklanmadı (21 Ekim). [K7]

Lockheed Martin

150 km menzilli ER GMLRS'in Alternatif Harp Başlığı (AW) varyantında testlerin tamamlandığı ve kalemin hizmete girişe yaklaşarak genişletilmiş seri üretime yöneldiği aktarıldı: AW, kümelenmiş alt mühimmat yerine yaklaşık 160.000–180.000 tungsten bilyeyle çevrili 90 kg'lık patlayıcı harp başlığı kullanıyor ve aktarım bunun kümelenmiş harp başlıklarına özgü patlamamış mühimmat sorununu ortadan kaldırdığını yazıyor, roket M142 HIMARS ve M270A2 MLRS'ten atılıyor ve menzil standart GMLRS'in yaklaşık 70–80 km'sine karşılık yaklaşık 150 km olarak veriliyor, pod başına altı roket taşınıyor; hizmete giriş için tarih, üretim adedi ve sözleşme bedeli verilmedi (20 Ekim). [K8]

Anduril Australia

Avustralya, 19 Ekim'de Sidney'deki fabrikada Ghost Shark çok büyük insansız sualtı aracının daha önce gizli üç faydalı yükünü tanıttı: görev başına 12 deniz mayını, keşif ve taarruz için tüpten atılan Altius dolanan mühimmat sürüleri ve Savunma Bilim ve Teknoloji Grubu'nun ürettiği deniz tabanı lojistik depoları; firmanın Avustralya genel müdürü yuvaların ağır ve hafif torpido da taşıyabildiğini söyledi, program 10 Eylül 2025'te imzalanan 1,7 milyar A$'lık üretim sözleşmesine dayanıyor ve on yıllık otonom sualtı harbi bütçesi 5,8 milyar A$'a kadar veriliyor, ilk araç 2026 başında denemeler için teslim edildi, 42 Avustralyalı tedarikçi ve 350 personel anılıyor; mayın tipi ve üreticisi adlandırılmadı, Altius varyantı ve sürü adedi harekât gerekçesiyle açıklanmadı, filo adedi "düzinelerce" ifadesinin ötesinde verilmedi (19 Ekim). [K9]

Epirus

yüksek güçlü mikrodalgayla dron elektroniğini devre dışı bırakan Leonidas sisteminin, ABD Ordusu önderliğindeki Müşterek Kurumlar Arası Görev Kuvveti 401'in (JIATF 401) Şubat 2026'da açılan Karşı-İHA Pazar Yeri'nde listelendiğini duyurdu: pazar yeri kullanıcıların denenmiş sensör ve silahları karşılaştırıp performans verisini inceleyerek her seferinde ayrı sözleşme başlatmadan satın almasına imkân veriyor, yalnızca görev kuvvetinin test ve doğrulamasından geçen sistemler listeleniyor, sipariş verebilenler arasında ABD askerî birlikleri ile İç Güvenlik Bakanlığı ve FBI dahil federal kurumlar sayılıyor, ilk dört alım Nisan 2026'da toplam 13 milyon $ olarak duyurulmuştu, firma sistemin radyo kumandalı, fiber optik ve otonom dronlara karşı çalıştığını belirtiyor ve Ocak 2026'da ilk kez fiber optik güdümlü bir dronu devre dışı bıraktığını açıklamıştı, Ordu 2023'te IFPC yüksek güçlü mikrodalga çalışması kapsamında 66,1 milyon $'lık sözleşmeyle prototip almıştı; Leonidas için fiyat verilmedi, listeleme herhangi bir birimin satın aldığı anlamına gelmiyor, menşe ya da uyrukluk şartına ilişkin kural aktarımda yok (20 Ekim). [K10]

Exail

Oryx serisi insansız deniz araçları üzerine kurulu Neptis adlı bütünleşik otonom deniz gözetleme sistemini tanıttı: sistem karşı-dron, denizaltı savunma harbi ile istihbarat, gözetleme ve keşif görevleri için tanımlanıyor, "savunma faydalı yükleri" ve bütünleşik görev komuta-kontrol sistemi taşıyor, su üstü, su üstünde ve su altındaki sensörleri tek harekât resminde birleştiriyor ve operatörlerin birden fazla otonom platformu ortak bir harekât ortamında yönetmesine imkân veriyor, ABD Sahil Güvenliği'nin Oryx O-16'yı "yakında" değerlendireceği ve ABD Donanması'nın DriX H-9'u bir karşı-dron sistemi için deneme platformu olarak kullanacağı belirtiliyor; hangi Oryx varyantının kullanıldığı, sensör ve efektör tipi, top kalibresi, menzil, müşteri ve bedel açıklanmadı (20 Ekim). [K11]

İZLEME LİSTESİ

Açık konular · 119
KAYNAKLAR 12